Scoliose

Wat is het?
Scoliose is een versterkte verkromming van de wervelkolom naar links of rechts, oftewel een ‘kromme rug’. Daarbij kan ook een draaiing van de ruggengraat om haar as optreden. Ter hoogte van de borst kan dit een bolling van de ribben aan de rugzijde teweeg brengen. Dan wordt gesproken van een bochel of gibbus.
Voorover buigen kan pijn doen en er kunnen afwijkingen aan spieren en zenuwen optreden maar dit is afhankelijk van de onderliggende oorzaak. Ook kan de longfunctie door (ernstige) scoliose verstoord worden.

Waardoor kan het komen?
In de meeste gevallen is de oorzaak van een scoliose onbekend (idiopathische scoliose). Het begint vaak rond de leeftijd van 12 jaar en komt vaker bij meisjes voor dan bij jongens. Vóór die leeftijd komt scoliose zelden voor.
Scoliose komt vaak samen voor met andere aandoeningen van bijvoorbeeld spieren, bindweefsel, de wervels of in het wervelkanaal.

Soms ontstaat scoliose door een beenlengteverschil, spierspasmen of ontstekingen in de buikholte. Deze vorm van scoliose verdwijnt als het probleem dat de scoliose veroorzaakt, weg is. Als een scoliose in dit soort gevallen in een vroeg stadium wordt ontdekt, kan de scheefgroei van de wervelkolom behandeld en geremd worden.

Hoe wordt het vastgesteld?
Röntgenfoto van de lumbale wervelkolom. Voor een goede diagnose is een uitgebreide geschiedenis van het begin en het verloop van het probleem nodig. Hier zal de huisarts naar vragen. Daarnaast wordt een volledig lichamelijk onderzoek uitgevoerd. Er moet namelijk gezocht worden naar eventuele oorzaken. De plaats en de flexibiliteit van de kromming in de ruggengraat worden grondig onderzocht. Een röntgenfoto kan een nauwkeurig beeld van de kromming van de ruggengraat geven.

Wat kan helpen?
Niet iedereen met scoliose heeft een behandeling nodig, omdat niet iedereen pijn of klachten ervaart.
Als de kromming van de ruggengraat maar klein is, is het voldoende om regelmatig te laten controleren hoe de kromming zich ontwikkelt. Verder kan oefentherapie een ondersteunende rol spelen door het aanleren van een juiste lichaamshouding en het sterk houden van de spieren.
Als blijkt dat de scoliose erger wordt, kan een brace of orthese uitkomst bieden.
Als de kromming ernstig is, kan een operatie nodig zijn. De chirurgische ingreep is erop gericht de wervelkolom te corrigeren, stabiliseren en weer in balans te brengen.

Wie kan helpen?
Als de kromming niet te erg is, zal de huisarts doorverwijzen naar de fysiotherapeut. Als de scoliose zo ernstig is dat een operatie noodzakelijk is, komt men bij de orthopedisch chirurg terecht.

Ermee leven
Hoe eerder scoliose ontdekt en behandeld wordt, hoe minder schade er ontstaat. De meeste mensen kunnen normaal functioneren, soms met aanpassingen.

Online bronnen: Medicinfo.nl; Scoliosis Research Society